Міністэрства антыманапольнага рэгулявання і гандлю ініцыявала агульнанацыянальны праект “Кожная пятнiца — роднае, сваё”, накіраваны на папулярызацыю ўсяго беларускага. Далучацца да яго прапануюць гандлёвым аб’ектам і ўсім беларусам. “Зроблена ў Беларусi — значыць са знакам якасцi” — такі дэвіз гэтага праекта, у рамках якога прапануецца штотыдзень па пятніцах, напрыклад, апранаць адзенне беларускіх вытворцаў, гатаваць з мясцовых прадуктаў, трансляваць і слухаць беларускую музыку, а пасля дзяліццца сваімі адкрыццямі па пятніцах у сацсетках з хэштэгам #ДзеньРоднагаСвайго.

Раённая газета “Радзіма” вырашыла таксама далучыцца да гэтага праекта, толькі ў сваім фармаце. Па пятніцах на старонках газеты і ў нашым тэлеграм-канале “Глуск інфа” мы будзем змяшчаць вершы беларускіх паэтаў, рэцэпты нацыянальных страў, расказваць пра якасныя беларускія брэнды і славутыя мясціны роднай краіны.

Сёння трэцяя пятніца месяца, і наш аповед — пра адметныя аб’екты Магілёва.

Нават калі вы прыедзеце ў Магілёў асабістым транспартам, абавязкова наведайце чыгуначны вакзал. Рэканструяваны ў пачатку 21 стагоддзя, вакзал тым не менш захаваў атмасферу мінулага. Не дзіўна: адкрыты ён быў у 1902 годзе! Ужо пасля рэканструкцыі тут з’явілася скульптура станцыйнага наглядчыка “ўзору 1902 года” і хутка палюбілася турыстам.

Гістарычную атмасферу захоўвае і пешаходная вуліца Ленінская, вядомая з XVI стагоддзя. Тут можна ўбачыць будынкі 18—19 стагоддзяў: былую гарадскую ўправу, палац архіепіскапа, корпус гімназіі. Вуліцу дзеліць Плошча Зорак, якую ўпрыгожваюць адзіны ў свеце помнік астролагу і сонечны гадзіннік з 12 крэслаў, якія сімвалізуюць знакі задыяка.

Арыгінальны будынак Магілёўскага драматычнага тэатра стаў першым у Беларусі, пабудаваным спецыяльна для акцёрскай трупы: да гэтага спектаклі ставілі ў палацах магнатаў і вулічных балаганах. Яго ўрачыстае адкрыццё адбылося ў верасні 1888 года. На адной з лепшых па акустыцы сцэн Еўропы выступалі Фёдар Шаляпін, Сяргей Рахманінаў, Вера Камісаржэўская. У час Першай сусветнай вайны менавіта ў зале тэатра Мікалай II глядзеў ваенную кінахроніку, а з балкона прымаў парады салдат.

Кафедральны сабор святога Станіслава — помнік архітэктуры позняга барока (1738—1752). Купал касцёла ўпрыгожваюць унікальныя аўтэнтычныя фрэскі другой паловы 18 стагоддзя. Пэўны час касцёл у Магілёве быў галоўным каталіцкім храмам Расійскай імперыі: Магілёўскай архідыяцэзіі падпарадкоўваліся ўсе каталіцкія парафіі лацінскага абраду ў Расіі (у тым ліку ў Маскве і Санкт-Пецярбургу).

Свята-Мікольскі манастыр — адно з нямногіх захаваных да нашых дзён культавых збудаванняў у стылі беларускага барока. Апроч іншых збудаванняў, на тэрыторыі манастыра размешчаны Свята-Мікольскі сабор, унесены ЮНЕСКА ў рэестр найбольш каштоўных барочных збудаванняў Еўропы. Гордасць Свята-Мікольскага храма — надзвычай прыгожы чатырох’ярусны іканастас 18 стагоддзя (рэстаўрацыя). Падобны іканастас можна ўбачыць толькі ў Смаленскім саборы Новадзявочага манастыра ў Маскве. Самыя раннія фрэскі ў саборы датуюцца канцом 17 стагоддзя. У царкве захоўваецца нямала адметных рэчаў, напрыклад, адна з копій іконы Божай Маці Бялыніцкай. Або карціна-ікона Мікалая II, якую знайшлі ў падвале аднаго з магілёўскіх дамоў акурат у дзень кананізацыі царскай сям’і. (Увогуле,  што няцяжка заўважыць, у Магілёве нямала мясцін, звязаных з іменем Мікалая II. Гэты горад — асаблівая старонка ў біяграфіі апошняга рускага цара. Тут, пакінуўшы ў 1915-м прыфрантавыя Баранавічы, амаль на два з паловай гады прапісалася Стаўка Вярхоўнага галоўнакамандуючага Расійскай арміі. Сюды імператар вярнуўся і ў сакавіку 1917-га, пасля адрачэння ад улады.)

Зразумела, калі вы наведаеце тэрыторыю Свята-Мікольскага манастыра, то не праміняце і парк Падміколле, які некалькі гадоў назад перажыў рэканструкцыю і цяпер уражвае сваёй прыгажосцю і веліччу. Асабліва лесвіца вышынёй з сяміпавярховік з каскаднымі фантанамі.

І гэта далёка не ўсё, бо ёсць яшчэ ў Магілёве Палац архіепіскапа Георгія Каніскага — архітэктурны помнік канца 18 стагоддзя, Сабор Трох Свяціцеляў — галоўны праваслаўны храм горада, помнік архітэктуры пачатку 20 стагоддзя, ёсць шматлікія музеі. У музеі гісторыі Магілёва і ў абласным краязнаўчым музеі (яны знаходзяцца непадалёку адзін ад аднаго) вам раскажуць і пакажуць нямала цікавага і дагэтуль невядомага. Беларускаму пейзажысту Вітольду Бялыніцкаму-Бірулі, работамі якога захапляўся Ілья Рэпін, прысвечаны мастацкі музей яго імя, а абласны мастацкі музей імя Паўла Масленікава — не толькі скарбніца твораў мастацтва 17—19 стагоддзяў, але і цудоўны помнік архітэктуры, былы будынак сялянска-зямельнага банка. Як бачым, за адзін дзень турысту ў Магілёве не ўправіцца. А ўражанняў будзе — на ўсё жыццё.

А. ВАСІЛЕЎСКАЯ